Amerika’da 1893 yılında gerçekleşen Chicago Uluslararası Fuarına giden ve gördüklerinden çok etkilenen V.G. Korolenko “Dilsiz” hikâyesini yazar ve “Russkoye Bogatstvo” dergisinde yayımlatır. Büyük ilgi gören hikâye 1902’de kitap hâlinde basılınca geniş kitlelere ulaşır.
Korolenko, Dilsiz’i yazma amacını şöyle açıklıyor: “Bu hikâyeyi Amerika seyahatimden dönünce yazdım. Amerika ile tanışmam kısa ve yetersiz oldu. Bu sebepten dolayı başkarakterin bir hemşerim olmasını uygun gördüm. Bu kitapta amacım Amerika’yı tanıtmak değildir, aksine Rusya’dan gelen sıradan bir insana Amerika’nın nasıl göründüğünü anlatmaktır.” 9 Haziran 1909
Hikaye’nin bir bölümünde başkarakter Matvey, Amerika’da karşılaştığı farklılıkları kabul etmiyor, memleketinde tanıdığı insanları ve alıştığı hayatı burada bulamadığı için hayal kırıklığına uğruyor. Umudunu kaybederek bir kalabalığın içinde haykırıyor: “Tanrı inancı olan biri varsa bana yardım etsin, lütfen!” Fakat nafile… Dilini bilen yok.
110 yıl önce yaşanan bu göç hikâyesini okuyan herkes tekrar tekrar düşünüp göçmenlerin ağır yükler altında nasıl ezildiğini daha iyi anlayacaktır.
